Το Youth Participatory Lab άνοιξε τον διάλογο για την πόλη, την κλιματική κρίση και τις παραστατικές τέχνες

Στο πλαίσιο του 3ου Συνεδρίου Συμμετοχικού Σχεδιασμού του Participatory Lab,με τίτλο: «Χωρική Δικαιοσύνη στην Εποχή της Κλιματικής Κρίσης – Γεωγραφίες και Κοινότητες της Ελλάδας, των Βαλκανίων και της Μεσογείου», πραγματοποιήθηκε την Κυριακή 7 Δεκεμβρίου στο Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών το Στρογγυλό Τραπέζι του έργου με τίτλο:

«Ο καθημερινός τόπος και οι πρακτικές του μέσα από τη ματιά της θεατρικής σκηνής. Σύμπραξη θεωρητικών προσεγγίσεων και παραστατικών τεχνών.»

Το Στρογγυλό Τραπέζι αποτέλεσε την πρώτη δημόσια παρουσίαση της φιλοσοφίας του έργου και άνοιξε έναν δημιουργικό διάλογο γύρω από:

• τη σχέση του καθημερινού τόπου με τη δημιουργική διαδικασία ως εργαλείο κατανόησης της αστικής εμπειρίας και των κλιματικών προκλήσεων, αναδεικνύοντας πώς οι βιωμένες εμπειρίες των κατοίκων, και ιδιαίτερα των νέων, μπορούν να μετασχηματιστούν σε καλλιτεχνική αφήγηση και συμμετοχικό εργαλείο σχεδιασμού.

  
  

• τη διαλεκτική σχέση θεωρίας και καλλιτεχνικής πρακτικής ως μεθοδολογικό υπόβαθρο για τη συμπαραγωγή γνώσης, διερευνώντας πώς επιστημονικά πεδία όπως η πολιτική οικολογία, η ανθρωπογεωγραφία και οι σπουδές χώρου μπορούν να τροφοδοτήσουν βιωματικές και παραστατικές διαδικασίες που ενισχύουν τη δημοκρατική συμμετοχή στον κλιματικό σχεδιασμό.

  
  

• τον ρόλο της καλλιτεχνικής πράξης ως μέσου κοινωνικού αναστοχασμού και ενεργοποίησης στους σύγχρονους αστικούς και περιβαλλοντικούς μετασχηματισμούς, με έμφαση στη δυνατότητα των παραστατικών τεχνών να λειτουργήσουν ως πεδίο διαλόγου για τη χωρική δικαιοσύνη, την κλιματική κρίση και τη διαμόρφωση νέων συλλογικών φαντασιακών για την πόλη. 

Στο πλαίσιο του Youth Participatory Lab, η συζήτηση λειτούργησε ως γέφυρα ανάμεσα στις καλλιτεχνικές μεθοδολογίες και στις συμμετοχικές διαδικασίες αστικού και κλιματικού σχεδιασμού, αναδεικνύοντας τη θεατρική και παραστατική πρακτική ως εργαλείο χωρικής κατανόησης και κοινωνικής ενεργοποίησης γύρω από σύγχρονες αστικές προκλήσεις.

Οι ομιλητές

Στη συζήτηση συμμετείχαν διακεκριμένοι δημιουργοί από τον χώρο του θεάτρου και των παραστατικών τεχνών:

• Νίκος Καραθάνος – Σκηνοθέτης, Ηθοποιός

• Δανάη Λιοδάκη – Θεατρική συγγραφέας και σκηνοθέτιδα, Διδάκτωρ Ανθρωπογεωγραφίας, ερευνήτρια Πολιτικής Οικολογίας (Imperial College London)

• Δημήτρης Μπαμπίλης – Σκηνοθέτης, Δραματουργός

• Αντιγόνη Γύρα – Χορογράφος

• Άννα Τζάκου – Θεατρική δημιουργός, καλλιτέχνιδα τοπιακών performance, practice-based ερευνήτρια

  
  

Τον συντονισμό είχαν η Ειρήνη Μίχα, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια ΕΜΠ, και η Αναστασία Χρηστάκη, Αρχιτέκτονας – Πολεοδόμος και Υποψήφια Διδάκτωρ ΕΜΠ.

Οι θεματικές της συζήτησης

Πόλη, καθημερινότητα και δημιουργία

Η πρώτη ενότητα επικεντρώθηκε στη σχέση ανάμεσα στον καθημερινό τόπο και τη δημιουργική διαδικασία. Οι συμμετέχοντες/ουσες ανέδειξαν:

• την πόλη ως πεδίο βιώματος και έμπνευσης

• τον δημόσιο χώρο ως σκηνικό, συμβολικό και πολιτικό πεδίο

• τη χωρική κλίμακα από το σώμα έως το παγκόσμιο ως στοιχείο δραματουργικής σκέψης

Θεωρία και καλλιτεχνική πράξη

Η δεύτερη ενότητα διερεύνησε τη σχέση θεωρητικών και επιστημονικών εργαλείων με τη δραματουργική και σκηνική διαδικασία.

Κεντρικά σημεία της συζήτησης:

• η χρήση βιβλιογραφίας και επιστημονικών προσεγγίσεων (γεωγραφία, κοινωνιολογία, πολιτική οικολογία, φεμινιστικές σπουδές)

• η συνύπαρξη ενσώματης εμπειρίας και θεωρητικής τεκμηρίωσης

• η μεθοδολογία ως δυναμική και μη γραμμική διαδικασία

Η συζήτηση ανέδειξε ότι η παραστατική δημιουργία μπορεί να λειτουργεί ως μορφή έρευνας-δράσης γύρω από σύγχρονα ζητήματα όπως η κλιματική αλλαγή και τρωτότητα, όπου θεωρία και πράξη αλληλοτροφοδοτούνται.

Δημιουργία και αστικοί μετασχηματισμοί

Στον τρίτο κύκλο εξετάστηκε ο ρόλος της καλλιτεχνικής πράξης μέσα στις ταχύτατες αστικές μεταβολές.

Αναδείχθηκαν ζητήματα όπως:

• η τουριστικοποίηση και η αλλαγή των γειτονιών

• οι κοινωνικές και έμφυλες ανισότητες

• η εμπειρία του δημόσιου χώρου

• η κλιματική κρίση ως νέα συνθήκη της ζωής μας στην πόλη

Οι δημιουργοί τοποθετήθηκαν ως παρατηρητές, σχολιαστές αλλά και διαμορφωτές νέων αφηγήσεων για την πόλη. Τονίστηκε ότι η σκηνική πράξη μπορεί να λειτουργήσει ως χώρος αναστοχασμού και πολιτικής φαντασίας.

Μπορείτε να δείτε περισσότερα για το συνέδριο, στο συνοπτικό πρόγραμμα εδώ και στο αναλυτικό πρόγραμμα εδώ.